Lęk & Napięcie emocjonalne

Start /  Menu Główne /  Objawy psychogenne / 

Lęk jako objaw – odczuwany nie jako strach związany z konkretnym, sprecyzowanym, realnym zagrożeniem – brak jest jasno określonych powodów do jego doświadczania w tym akurat momencie. Często jednak stanowi stały, powtarzający się wzorzec doświadczeń emocjonalnych – wtedy jest to podstawą do rozpoznania zaburzeń nerwicowych lub depresyjnych.

Lęk przybierać bardzo różną postać objawową. Poniżej opisujemy różne postacie lęku – będące podstawą do rozpoznawania różnych zespołów objawowych.

 

  1. Lęk odczuwany albo jako stale towarzyszące, nieprzyjemne uczucie strachu, dyskomfortu, niepokoju lub napięcia ( lęk wolno płynący lub uogólniony ) o różnym stopniu nasilenia – możemy wtedy mówić o zespole lęku uogólnionego.
  1. Lęk odczuwany jako intensywne, nagłe, nieuzasadnione sytuacją zewnętrzną uczucie silnego strachu czy wręcz paniki ( lęk napadowy lub paniczny ) z towarzyszącymi mu wtedy o myślami o groźbie śmieci czy omdlenia – możemy wtedy mówić o zespole lęku panicznego.
  1. Lęk odczuwany jako powtarzająca się intensywna reakcja lękowa w sytuacji koniczności przebywania z innymi ludźmi ( zazwyczaj mniej nam znanymi ), poznawania nowych osób, występowania publicznie ( również w szkole czy na uczelni ) czyli w różnych sytuacjach społecznych – możemy mówić wtedy o fobii społecznej.
  1. Lek odczuwany jako powtarzająca się intensywna reakcja lękowa w odpowiedzi na różne swoiste bodźce – możemy mówić wtedy o fobiach izolowanych.

Szczególnie częste postacie fobii specyficznych to:

Klaustrofobia – lęk przed przebywaniem w małych, zamkniętych pomieszczeniach

Hemofobia – lęk przed widokiem krwi

Erytrofobia – lęk przed zaczerwienieniem się

Mizofobia – lęk przed brudem, zanieczyszczeniem się

Nykofobia – lęk przed ciemnością

Arachnofobia – lęk przed pająkami

Brontofobia – lęk przed burzą

Kynofobia – lęk przed psami

Zoofobia – lęk przed zwierzętami

 

  1. Odczuwany w odpowiedzi na niechciane, nawracające, obsesyjne myśli o przykrej treści, którym czasami towarzyszą przymusowe aktywności – możemy wtedy mówić o zaburzeniach obsesyjno-kompulsywnych

Istotnym jest aby lęk był odczuwany przez dłuższy okres czasu ( minimum jeden miesiąc ) i był doświadczany przez pacjenta jako objaw, który istotnie utrudnia życie, ogranicza możliwości życiowe ( np. zmuszając do pozostawania w domu, nie odwiedzania pewnych miejsc, nie robienia ważnych życiowo zadań ).

Ważnym diagnostycznie jest też stwierdzenie, że wystąpienie leku nie jest związane z bezpośrednim przyjęciem substancji psychoaktywnych ( jako reakcja na przyjęcie środka ).
Lęk jest kluczowym diagnostycznie objawem zespołów lękowych i depresyjnych oraz niektórych zaburzeń osobowości.